Thủ tục đám cưới – Những nghi thức quan trọng trong văn hóa cưới hỏi

Sau hôn lễ, cô dâu và chú rể về lại mặt bố mẹ vợ và mang theo lễ vật đã chuẩn bị sẵn

Bất kỳ ai cũng sẽ mơ về một đám cưới viên mãn dưới sự chúc phúc của bạn bè, người thân và họ hàng 2 bên nội, ngoại. Đây là bước ngoặt quyết định trong cuộc đời của mỗi con người, đánh dấu một trang mới hứa hẹn nhiều thử thách, nhiều niềm hạnh phúc đang trở đón bạn ở phía trước. Trong văn hóa của người Việt, thủ tục đám cưới bao gồm nhiều bước khác nhau trước khi đi đến hôn lê chính thức.

Dạm ngõ – Thủ tục đám cưới không thể bỏ qua

Dạm ngõ là bước đầu tiên trong thủ tục đám cưới. Đây là buổi gặp mặt giữa 2 họ bàn và thống nhất về thời gian, địa điểm tổ chức, sính vật và những vấn đề đi kèm trong hôn lễ.

Lưu ý về lễ dạm ngõ

Dạm ngõ là buổi gặp mặt vô cùng quan trọng mang tính chất quyết định. Trước khi tiến hành dạm ngõ nhà trai cần phải chọn lựa ngày đẹp sau đó đánh tiếng đến nhà gái xin phép sang bàn bạc tổ chức hôn lễ. Buổi lễ này sẽ đánh dấu chính thức sự thiết lập mối quan hệ gắn bó giữa 2 bên gia đình, làm tiền đề để tổ chức lễ ăn hỏi và lễ cưới sau này.

Trong thủ tục đám cưới không thể thiếu được lễ dạm ngõ
Trong thủ tục đám cưới không thể thiếu được lễ dạm ngõ

Trong buổi lễ này 2 bên gia đình sẽ thống nhất với nhau về ngày giờ tổ chức hôn lễ và lễ ăn hỏi, số lượng tráp lễ theo yêu cầu của nhà gái, địa điểm đặt tiệc, dịch vụ, cách thức tổ chức… Trong buổi dạm ngõ, lễ vật sử dụng thường là trầu cau, thuốc, trà, bánh kẹo được chuẩn bị theo số lượng chẵn.

Quy trình tiến hành lễ dạm ngõ

Thành phần tham dự trong lễ dạm ngõ sẽ bao gồm cô dâu, chú rể, bố mẹ cô dâu, bố mẹ chú rể, họ hàng, anh chị em ruột thịt. Nhà gái cần đón tiếp nhà trai thật chu đáo với trà, bánh kẹo, trái cây, thuốc… Sau khi nhà trai trao lễ lại cho nhà gái, nhà gái sẽ đem để trên bàn thờ để thắp hương.

Lễ nhà trai trao cho nhà gái trong ngày dạm ngõ sẽ được đặt trên bàn thờ tổ tiên
Lễ nhà trai trao cho nhà gái trong ngày dạm ngõ sẽ được đặt trên bàn thờ tổ tiên

Hai bên gia đình tiến hành nói chuyện, định ngày cưới và các thủ tục liên quan đến lễ ăn hỏi, hôn lễ chính thức. Dạm ngõ là bước ngoặt quyết định đánh dấu một chặng đường mới. Cô dâu được xem như người con gái đã có nơi nương tựa, gửi gắm, dần tiến đến hôn nhân.

Lễ ăn hỏi trước đám cưới

Sau lễ dạm ngõ là lễ ăn hỏi. Một số gia đình nhà cô dâu và chú rể ở xa nhau nên lễ ăn hỏi và lễ cưới thường được gộp chung lại thành một. Tuy nhiên, theo đúng quy tắc thì buổi lễ ăn hỏi nên được tổ chức riêng để 2 bên gia đình có sự chuẩn bị tâm lý cho đại hôn sắp tới.

Chuẩn bị cho lễ ăn hỏi

Trong lễ ăn hỏi, nhà trai sẽ chuẩn bị và mang đến nhà gái đầy đủ số tráp và lễ vật theo yêu cầu. Bố chú rể và bố cô dâu giới thiệu những thành phần tham dự sau đó mẹ chú rể sẽ trao trầu cho mẹ cô dâu. Trầu trao 3 lần, lần đầu tiên là cho lễ ăn hỏi, tiếp theo là xin cưới và cuối cùng là cho lễ nạp tài. Nhận xong trầu là đến các tráp ăn hỏi từ nhà trai.

Sau lễ dạm ngõ gia đình họ nhà trai và nhà gái sẽ tiến hành lễ ăn hỏi
Sau lễ dạm ngõ gia đình họ nhà trai và nhà gái sẽ tiến hành lễ ăn hỏi

Theo phong tục cưới hỏi của người Việt tại miền Bắc, số tráp ăn hỏi thường là số lẻ với 5, 7, 9 hoặc 11 tráp. Lễ vật chuẩn bị trong mỗi tráp cũng phải là bội số của 2. Còn đối với lễ ăn hỏi tại miền Nam số tráp hỏi sẽ là số chẵn. Tráp sẽ có bánh cốm hoặc bánh nướng, bánh xu xê, thuốc lá, chè, hạt sen, rượu…

Ngoài những vật ở trên thì tráp cưới còn được chuẩn bị thêm là mâm xôi và con lợn quay. Tuy nhiên, ngày nay nhiều địa phương đã bỏ đi xôi và thịt lợn trong tráp hỏi để đảm bảo vệ sinh. Nhất là những gia đình nhà cô dâu và chú rể ở xa nhau. Lễ vật trong các tráp sẽ có sự thay đổi tùy theo từng vùng miền và dựa theo thách cưới của nhà gái.

Trình tự diễn ra lễ ăn hỏi

Sau khi nhận lễ vật từ nhà trai, nhà gái sẽ lấy một ít sính lễ ăn hỏi và trầu cau để lên bàn thờ để thắp hương. Ở một số địa phương nhà gái chỉ giữ lại 2 phần sính lễ còn lại trả về nhà trai. Sau khi kết thúc lễ ăn hỏi nhà gái sẽ sử dụng đồ lễ của nhà trai để mời cưới bạn bè, người thân.

Sỗ tráp cưới trong ngày lễ ăn hỏi và lễ đen do nhà gái thách cưới
Sỗ tráp cưới trong ngày lễ ăn hỏi và lễ đen do nhà gái thách cưới

Một điều mà nhà trai cần lưu ý đó là trong lễ ăn hỏi phải chuẩn bị lễ đen gồm có 3 phong bì đựng tiền. Phong bì thứ nhất chuẩn bị cho nhà nội của cô dâu, phong bì thứ 2 cho nhà ngoại cô dâu và phong bì cuối cùng đặt trên bàn thờ ông bà tổ tiên. Tiền lễ đen là do nhà gái thách cưới. Sau khi cô dâu và chú rể ra mắt 2 họ sẽ rót nước, mời trà. Sau lễ ăn hỏi là lễ cưới. Hai buổi lễ này có thể diễn ra sau 3 ngày, 1 tuần, 1 tháng hoặc vài tháng tùy từng gia đình.

Tổ chức lễ thành hôn

Lễ thành hôn là buổi lễ quan trọng nhất mang tính chất quyết định, đánh dấu một trang mới trong cuộc đời của cô dâu, chú rể. Có 2 cách để tổ chức tiệc cưới đó là tổ chức chung cả nhà trai và nhà gái tại khách sạn hoặc tổ chức riêng. Nếu tổ chức riêng thì tiệc ăn uống, chúc mừng sẽ diễn ra 1 ngày trước hôn lễ. Tùy vào tuổi của cô dâu, nhiều địa phương sẽ tổ chức đón dâu 2 lần. Một lần vào lễ ăn hỏi cô dâu sẽ theo nhà trai về ở lại qua đêm, hôm sau tự ra về không để ai biết như vậy là coi như đã qua một lần xuất giá.

Trình tự lễ thành hôn

Trong hôn lễ cô dâu sẽ trang điểm thật xinh đẹp để chờ nhà trai đến đón. Chú rể cùng bố của mình sẽ mang theo xe hoa, hoa cưới tới nhà gái xin dâu. Theo phong tục ở một số địa phương, mẹ chú rể sẽ mang lễ vào nhà gái để xin dâu trước, sau đó lên xe ra về thì họ nhà trai mới được vào xin dâu. Thủ tục tổ chức hôn lễ diễn ra như sau:

Với gia đình nhà gái

Nhà gái gọi buổi lễ quan trọng này là lễ vu quy. Khi nhà trai đón dâu sẽ đến đúng giờ đẹp như đã chọn lựa từ trước. Đại diện họ nhà trai tiến hành giới thiệu thành phần tham dự gồm họ hàng 2 bên, bạn bè, người thân, sau đó xin phép cho chú rể lên đón dâu. Cô dâu ngồi chờ trong phòng không có chú rể đến đón không được xuất hiện. Cô dâu, chú rể thắp hương trên bàn thờ gia tiên và xuống gia mắt quan viên 2 họ. Nhà trai xin phép nhà gái đưa cô dâu về nhà chồng.

Nhà trai và nhà gái có thể tổ chức hôn lễ riêng tại nhà hoặc chung tại khách sạn
Nhà trai và nhà gái có thể tổ chức hôn lễ riêng tại nhà hoặc chung tại khách sạn

Với gia đình nhà trai

Lễ cưới tại nhà trai gọi là lễ thành hôn. Khi đón dâu về nhà chồng cô dâu, chú rể thắp hương trên bàn thờ ông bà tổ tiên. Chú rể dẫn cô dâu ra mắt nhà chồng, trao nhẫn cưới và mời nước, mời trà họ hàng, người thân, bạn bè. Đại diện nhà trai sẽ mời họ nhà gái lên thăm phòng cưới của cô dâu và chú rể.

Nhà trai mời nhà gái lên thăm phòng cưới của cô dâu và chú rể
Nhà trai mời nhà gái lên thăm phòng cưới của cô dâu và chú rể

Với đám cưới tổ chức ở khách sạn

Nếu như nhà trai và nhà gái tổ chức hôn lễ tại khách sạn thì 2 bên gia đình nên đến sảnh tiệc trước 30 phút trước giờ mời khách. Cô dâu ngồi tại phòng chờ còn họ hàng 2 bên kiểm tra cỗ cưới. Bố mẹ cô dâu và chú rể sẽ đứng bắt tách và đón khách. Đón khách sau tầm 30 phút hôn lễ chính thức diễn ra.

Hôn lễ tại khách sạn diễn ra dưới sự chứng kiến của họ hàng, bạn bè 2 bên
Hôn lễ tại khách sạn diễn ra dưới sự chứng kiến của họ hàng, bạn bè 2 bên

Đám cưới sẽ có 1 MC đứng ra dẫn dắt. Cô dâu, chú rể và đại diện 2 bên gia đình sẽ nâng ly, đến từng bàn tiệc chia vui cùng khách mời. Bố mẹ cô dâu, chú rể cảm ơn khách và đứng tại cửa tiễn khách sau khi hôn lễ kết thúc. Để đám cưới trở nên ý nghĩa hơn bạn nên thuê người quay phim, chụp ảnh để ghi lại những khoảnh khắc đáng nhớ nhất. Ngoài bố mẹ cô dâu, chú rể thì họ hàng 2 bên cũng có thể ra tiễn khách để tránh sót bàn, không phải phép với khách mời.

Lễ lại mặt sau hôn lễ

Trong thủ tục đám cưới sau khi tổ chức thành công hôn lễ là đến buổi lại mặt. Thời gian lại mặt thường là ngay sau ngày cưới. Nếu nhà cô dâu và chú rể ở cách nhau quá xa có thể bàn bạc với 2 bên gia đình và xin phép rời ngày lại mặt sau lễ cưới từ 1 đến 2 hôm. Tuy nhiên, không được rời quá lâu sẽ làm mất đi sự tôn trọng với gia đình cô dâu.

Sau hôn lễ, cô dâu và chú rể về lại mặt bố mẹ vợ và mang theo lễ vật đã chuẩn bị sẵn
Sau hôn lễ, cô dâu và chú rể về lại mặt bố mẹ vợ và mang theo lễ vật đã chuẩn bị sẵn

Nhà trai cần chuẩn bị lễ vật lại mặt mang tới họ nhà gái. Lễ vật thường là một con gà trống và gạo nếp. Một số địa phương, thủ tục đám cưới với ngày lại mặt sẽ đơn giản hơn với bánh kẹo, rượu và trà. Lễ lại mặt sẽ diễn ra vào buổi sáng. Cô dâu và chú rể sẽ ở lại ăn cơm với bố mẹ cô dâu.

Lễ lại mặt là một trong những thủ tục đám cưới quan trọng và không thể thiếu sau hôn lễ. Đây là cách để cô dâu và chú rể thể hiện tấm lòng hiếu thảo, sự biết ơn về công ơn dưỡng dục đối với bố mẹ vợ. Đây còn là cách thể hiện sự chu đáo và quan tâm của họ nhà trai dành cho họ nhà gái. Lễ lại mặt thể hiện mối quan hệ gắn bó mật thiết giữa hai họ và sự nghiêm túc trên con đường hôn nhân sau này của cô dâu và chú rể.

Thủ tục đám cưới được tiến hành dưới nhiều hình thức, bước làm khác nhau. Mỗi buổi lễ đóng vai trò quan trọng, là bước đầu để kiến tạo nên hạnh phúc lứa đôi. Đây là bước ngoặt mang tính chất quyết định đến cuộc đời của cô dâu và chú rể. Để hôn lễ của bạn trở nên trọn vẹn nhất hãy thực hiện theo các bước làm trên đây nhé!

Nguồn ảnh từ Internet

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.